Qirgʻiziston dindan soʻzlovchi blogerlardan «voiz guvohnomasi»ni talab qila boshladi
Dinni muntazam targʻib qiluvchi blogerlar diniy maʼlumot va Muftiyat roziligi asosida bir yilga beriladigan maxsus guvohnoma olishi shart; yakka post esa istisno.
Qirgʻiziston dinni ijtimoiy tarmoqlarda muntazam targʻib qiluvchi blogerlar va foydalanuvchilardan davlatdan maxsus guvohnoma olishni talab qila boshladi. Qoidani Qirgʻiziston Prezidenti huzuridagi Din ishlari va millatlararo munosabatlar milliy agentligi yuritadi.
Qonun asosi
Talab mamlakatning din erkinligi va diniy tashkilotlar toʻgʻrisidagi yangi qonunidan kelib chiqadi. Hujjatning 13-moddasi 2025-yil 1-fevralda kuchga kirgan va qonunga «diniy voiz» degan rasmiy tushuncha kiritgan. Qonun 2025-yil yanvarda prezident Sadir Japarov tomonidan imzolangan.
Kimga tegishli
Agentlik bosh mutaxassisi Nurgazy Qirgʻizbaevning soʻzlariga koʻra, guvohnoma dinni muntazam yorituvchilarga — matn, video, podkast va izoh mualliflariga — zarur. Yakka nashr yoki bitta izoh roʻyxatdan oʻtishni talab qilmaydi. Muftiyat, madrasa va masjid xodimlari bundan istisno.
Guvohnoma qanday olinadi
Talabgorda maxsus oliy yoki oʻrta diniy maʼlumot boʻlishi shart. Musulmonlar uchun Qirgʻiziston Musulmonlari diniy boshqarmasi (Muftiyat) roziligi talab etiladi. Soʻng agentlikka ariza, voiz anketasi, pasport va diplom nusxasi hamda markaziy diniy idoraning rozilik xati topshiriladi. Guvohnoma bir yilga beriladi va muddati tugagach qayta rasmiylashtiriladi. Yolgʻon maʼlumot tarqatilsa yoki qonun buzilsa, guvohnoma bekor qilinadi va uni qaytadan olib boʻlmaydi.
Mintaqadagi tendensiya
Markaziy Osiyoning boshqa davlatlari ham diniy hayotni tartibga solmoqda. Qozogʻistonda 2025-yildan jamoat joylarida yuzni toʻliq yopadigan kiyim taqiqlangan, maktab formasida diniy kiyim man etilgan. Oʻzbekistonda 2023-yil noyabridan jamoat joyida yuz yopish taqiqlangan va 10–15 BHM miqdorida jarima belgilangan. Tojikistonda 2024-yilgi oʻzgarishlar «milliy madaniyatga yot» kiyimni man etgan.
