AQSh vaqtinchalik mehnat vizalari: H-1B, H-2A va H-2B qanday ishlaydi

AQShning vaqtinchalik mehnat vizalari — H-1B, H-2A va H-2B — bir muhim umumiy qoidaga boʻysunadi: ularning barchasi ish beruvchi (kompaniya) tomonidan boshlanadi. Xodimning oʻzi bu vizalarga mustaqil ravishda ariza bera olmaydi. Avval AQShdagi ish beruvchi USCISga Form I-129 (vaqtinchalik ishchi uchun iltimosnoma) topshiradi; faqat shundan keyin xodim konsullik vizasini olishga oʻtadi.

Umumiy jarayon: bosqichma-bosqich

Barcha uch toifa uchun jarayon oʻxshash: (1) xodim AQShdagi ish beruvchidan haqiqiy ish taklifini oladi; (2) H-2A va H-2B uchun ish beruvchi avval Mehnat vazirligidan (DOL) vaqtinchalik mehnat sertifikatini (Temporary Labor Certification), H-1B uchun esa tasdiqlangan mehnat sharoitlari arizasini (LCA) oladi; (3) ish beruvchi USCISga Form I-129 topshiradi va tasdiqlansa, I-797 xabarnomasi beriladi; (4) xodim DS-160 anketasini toʻldirib, AQSh elchixonasida — oʻzbekistonliklar uchun Toshkentdagi AQSh elchixonasida — konsullik suhbatidan oʻtadi.

H-1B — yuqori malakali mutaxassislar vizasi

H-1B «maxsus kasb» (specialty occupation) — yaʼni oliy ixtisoslashgan bilim talab qiladigan ish uchun beriladi. Odatda tegishli sohada AQSh bakalavr darajasi yoki undan yuqori (yoxud xorijiy ekvivalenti) talab qilinadi. Ish beruvchi Form I-129 topshiradi; xodim oʻzi iltimosnoma bera olmaydi.

Reklama

H-1B uchun yillik chekov (kvota) mavjud: 65 000 oddiy oʻrin, ustiga AQSh magistr yoki undan yuqori darajasi egalariga qoʻshimcha 20 000 oʻrin. Talab oʻrinlardan koʻp boʻlgani uchun ish beruvchilar avval elektron roʻyxatdan oʻtkazadi va USCIS tanlov (lotereya) oʻtkazadi. Viza dastlab 3 yilgacha beriladi va umumiy 6 yilgacha uzaytirilishi mumkin. Turmush oʻrtogʻi va 21 yoshgacha boʻlgan farzandlari H-4 maqomini oladi.

H-2A — mavsumiy qishloq xoʻjaligi ishchilari

H-2A — AQSh ish beruvchilariga vaqtinchalik yoki mavsumiy qishloq xoʻjaligi ishlari uchun chet ellik ishchilarni jalb qilish imkonini beradi. Ish beruvchi avval DOLdan vaqtinchalik mehnat sertifikatini olishi shart. Bu toifada yillik son chekovi (kvota) yoʻq. Maqom mehnat sertifikatiga bogʻlangan holda beriladi va jami eng koʻpi 3 yilgacha boʻladi; shundan soʻng xodim qaytadan kirishdan oldin AQShni kamida 60 kun tark etishi kerak.

H-2B — qishloq xoʻjaligidan tashqari vaqtinchalik ishchilar

H-2B — qishloq xoʻjaligiga aloqasi boʻlmagan vaqtinchalik ishlar (masalan, obodonlashtirish/landshaft, mehmonxona va oshxona xizmati, dengiz mahsulotlari qayta ishlash) uchun. Ish beruvchi DOL sertifikatini olib, Form I-129 topshiradi. Statutar yillik chekov — 66 000 oʻrin, moliyaviy yilning ikki yarmiga teng boʻlinadi (33 000 + 33 000). Baʼzi yillarda DHS va DOL qoʻshimcha vizalar ajratadi: 2026-moliyaviy yili uchun 64 716 tagacha qoʻshimcha oʻrin eʼlon qilingan, uning kattagina qismi avval H-2B boʻlib ishlagan «qaytuvchi ishchilar» uchun ajratilgan. Maqom jami eng koʻpi 3 yil; soʻng kamida 60 kun AQShdan tashqarida boʻlish talab etiladi.

Oʻzbekiston uchun muhim yangilik

2025-yil 17-yanvardan boshlab DHS qoidalariga koʻra, H-2A va H-2B dasturlarida ishtirok etish uchun ishchining «ruxsat etilgan davlatlar roʻyxati»dagi mamlakat fuqarosi boʻlishi SHART EMAS. Ilgari bu roʻyxatda Oʻzbekiston yoʻq edi; endi roʻyxat talabi bekor qilingani sababli oʻzbekistonlik fuqarolar — ish beruvchi iltimosnomasi va boshqa shartlar bajarilsa — H-2A va H-2B uchun umumiy tarzda muvofiq hisoblanadi. H-1B uchun esa fuqarolik eʼtiborga olinmaydi; asosiy toʻsiq — kvota/tanlov va ish beruvchi homiyligi.

Firibgarlikdan ehtiyot boʻling

Hech bir AQSh mehnat vizasini «sotib olib boʻlmaydi» — u haqiqiy ish beruvchi iltimosnomasi va USCIS qarorini talab qiladi. DOL qoidalariga koʻra (Fact Sheet #78D), H-2B dasturida ish beruvchi, uning advokatlari, agentlari yoki vositachilari ishdan jalb qilish, ariza, advokatlik yoki DHS iltimosnoma toʻlovlarini XODIMDAN undirishi taqiqlanadi — bu xarajatlar ish beruvchining zimmasida. Oʻxshash himoya H-2A uchun ham amal qiladi. «Kafolatlangan» AQSh mehnat vizasi evaziga katta oldindan toʻlov talab qiladigan vositachilar DOL qoidalariga zid ish koʻrmoqda — bu firibgarlikning aniq belgisi.

Qanday tekshirish kerak

Rasmiy maʼlumotni faqat .gov saytlaridan oling: USCIS uchun uscis.gov, mehnat sertifikati uchun dol.gov, konsullik viza jarayoni uchun travel.state.gov. Ish beruvchi haqiqatan ham iltimosnoma topshirganini (I-129/I-797) tekshiring. USCIS yoki elchixona nomidan qoʻngʻiroq qilib, darhol toʻlov yoki shaxsiy maʼlumot talab qiladigan xabarlarga ishonmang.

Eslatma: ushbu maqola umumiy maʼlumot beradi va huquqiy maslahat emas. Aniq ishingiz boʻyicha litsenziyali immigratsiya advokati yoki rasmiy akkreditatsiyalangan vakil bilan maslahatlashing.