Qatar rejasi: Eron yadro tekshiruviga rozi boʻlsa, Hormuz boʻgʻozi ochiladi
The Guardian: Qatar Eronni bombardimon qilingan yadro obʼektlariga BMT nazoratchilarini kiritishga koʻndirmoqda; evaziga AQSh qamalni bekor qilib, $8 mlrd qaytaradi.

The Guardian maʼlumotiga koʻra, AQSh–Eron mojarosida asosiy vositachi boʻlgan Qatar Tehronni bombardimon qilingan yadro obʼektlariga Birlashgan Millatlar Tashkiloti yadro nazoratchilarini kiritishga koʻndirishga urinmoqda. Gap, jumladan, mamlakatning yuqori darajada boyitilgan uran zaxirasi saqlanadigan joylar haqida bormoqda.
Reja nimadan iborat?
Reja boʻyicha Eron uran zaxirasini olib chiqib ketishi shart emas, biroq boyitish darajasini pasaytirishi (down-blending) mumkin. Dunyo neftining katta qismi oʻtadigan Hormuz boʻgʻozi kelishuv amalga oshirilgan ikkinchi kuni ochiladi — Ummon bilan oldindan kelishilgan va Xalqaro dengiz tashkilotida qayd etilgan yoʻnalish orqali.
AQSh nima qiladi?
Buning evaziga Amerika Qoʻshma Shtatlari dengiz qamalini darhol bekor qiladi va 8 milliard dollarlik muzlatilgan Eron aktivlarini qaytaradi. Shu bilan birga, juma kuni AQSh Eronning havo mudofaa tizimiga zarba berdi; Donald Tramp yangi hujumni koʻrib chiqayotganini aytdi, biroq vitse-prezident JD Vensning urush respublikachilarning oraliq saylovdagi magʻlubiyatiga hissa qoʻshgani haqidagi izohlaridan soʻng bu tahdidning ishonchliligi pasaydi.
Vositachilar
Vositachilikni Qatar amiri Shayx Tamim bin Hamad Ol Son boshqarmoqda; yoʻnalishni Ummon tashqi ishlar vaziri Badr Albusaidiy kelishib oladi, yadro tekshiruvini esa Xalqaro atom energiyasi agentligi (MAGATE) rahbari Rafael Grossi olib boradi.

